Chào bạn, có lẽ trong hành trình khởi nghiệp hay vận hành một cửa hàng, xưởng sản xuất nhỏ của mình, bạn đã không ít lần cảm thấy băn khoăn về những quy định thuế phức tạp. Làm sao để vừa tập trung kinh doanh hiệu quả, vừa đảm bảo tuân thủ đầy đủ nghĩa vụ với Nhà nước? Tin vui là, một chính sách thuế mới vừa được ban hành đã mang đến những điều chỉnh rất thiết thực, nhằm hỗ trợ và tạo điều kiện thuận lợi hơn nữa cho cộng đồng doanh nghiệp nhỏ và hộ kinh doanh cá thể chúng ta.
Hiểu Rõ Ngưỡng Doanh Thu 500 Triệu Đồng: “Cánh Cửa” Miễn Thuế Quan Trọng
Một trong những điểm đáng chú ý nhất từ Nghị định số 68/2026/NĐ-CP có hiệu lực từ ngày 05/03/2026 chính là việc xác định rõ ràng ngưỡng doanh thu 500 triệu đồng/năm. Đây không chỉ là một con số, mà thực sự là một “cánh cửa” quan trọng, phân định rõ ràng nghĩa vụ thuế của hộ kinh doanh và cá nhân kinh doanh.
Quy định mới này thể hiện rõ chủ trương khuyến khích, hỗ trợ các hoạt động kinh doanh nhỏ lẻ, siêu nhỏ, giúp giảm gánh nặng hành chính và tài chính trong giai đoạn đầu khởi nghiệp hoặc kinh doanh quy mô nhỏ.
Vậy, cụ thể “cánh cửa” này mở ra những gì?
- Đối với Thuế Giá Trị Gia Tăng (GTGT): Nếu tổng doanh thu năm của bạn từ 500 triệu đồng trở xuống, bạn thuộc diện không phải chịu thuế GTGT. Điều này có nghĩa bạn không phải tính toán, kê khai và nộp thuế GTGT hàng tháng/quý.
- Đối với Thuế Thu Nhập Cá Nhân (TNCN): Tương tự, với mức doanh thu này, bạn cũng không phải nộp thuế TNCN từ hoạt động kinh doanh. Toàn bộ lợi nhuận (sau khi trừ chi phí hợp lý) trong giới hạn này thuộc về bạn.
Đây là một sự thay đổi rất tích cực, giúp các hộ kinh doanh nhỏ có thêm nguồn lực để tái đầu tư, mở rộng hoặc ổn định cuộc sống. Tuy nhiên, cần lưu ý: “Doanh thu” ở đây được hiểu là tổng tất cả số tiền phát sinh từ bán hàng, cung cấp dịch vụ trong năm tính thuế, chưa trừ bất kỳ chi phí nào.
Vượt Ngưỡng 500 Triệu Đồng: Cần Làm Gì?
Nếu doanh thu năm của bạn trên 500 triệu đồng, bạn sẽ bước sang một chế độ thuế khác. Lúc này:
- Về thuế GTGT: Bạn sẽ trở thành đối tượng chịu thuế GTGT và áp dụng phương pháp tính trực tiếp trên doanh thu. Công thức đơn giản là:
Số thuế GTGT phải nộp = Doanh thu tính thuế x Tỷ lệ %. Tỷ lệ % này tùy thuộc vào ngành nghề kinh doanh cụ thể (ví dụ: bán lẻ hàng hóa thường là 1%, dịch vụ ăn uống là 5%,…). - Về thuế TNCN: Bạn phải thực hiện kê khai, nộp thuế TNCN. Thuế suất sẽ được áp dụng theo Biểu thuế lũy tiến từng phần hoặc tỷ lệ % trên doanh thu tùy trường hợp, được quy định chi tiết trong Luật Thuế TNCN.
Bí Quyết Tối Ưu Khi Có Nhiều Hoạt Động Kinh Doanh
Quy định mới cũng rất linh hoạt và tinh tế khi xét đến thực tế nhiều cá nhân kinh doanh đa ngành nghề hoặc có nhiều địa điểm. Đây có thể xem là một “mẹo nhỏ” hợp pháp để tối ưu nghĩa vụ thuế.
Giả sử bạn vừa có một cửa hàng tạp hóa (doanh thu 400 triệu/năm), vừa có một xe bán cà phê (doanh thu 300 triệu/năm). Tổng doanh thu là 700 triệu, vượt ngưỡng 500 triệu. Theo quy định, bạn được lựa chọn áp dụng mức trừ 500 triệu đồng vào một hoặc một số ngành nghề/địa điểm sao cho có lợi nhất. Bạn có thể chọn trừ toàn bộ 500 triệu vào doanh thu cửa hàng tạp hóa (400 triệu), số còn lại (100 triệu) trừ vào doanh thu xe cà phê. Như vậy, chỉ còn 200 triệu doanh thu từ xe cà phê là phải tính thuế TNCN. Điều kiện là tổng mức trừ không vượt quá 500 triệu/năm.
Quy tắc tương tự cũng áp dụng cho cá nhân cho thuê nhiều bất động sản ở các địa điểm khác nhau. Bạn được quyền lựa chọn phân bổ mức trừ 500 triệu cho các hợp đồng thuê sao cho tối ưu. Đặc biệt, nếu có thỏa thuận bên đi thuê khai và nộp thuế thay, cần ghi rõ nội dung này và số tiền được trừ trong hợp đồng để tránh tranh chấp sau này.
Hành Trình Chuyển Đổi Từ Thuế Khoán Sang Kê Khai: Đừng Quá Lo Lắng
Một băn khoăn lớn của nhiều hộ kinh doanh hiện nay là việc chuyển đổi từ nộp thuế khoán (theo mức cố định) sang phương pháp kê khai (theo doanh thu, chi phí thực tế). Nghị định mới đã có những quy định “chuyển tiếp” rất thông cảm:
- Không truy thu thuế các năm trước: Cơ quan thuế không sử dụng doanh thu năm 2026 để xác định lại hay truy thu thuế cho các năm trước khi bạn chuyển sang kê khai. Trừ trường hợp có bằng chứng rõ ràng về hành vi che giấu doanh thu.
- Không xử phạt hành chính: Các nghĩa vụ thuế đã thực hiện đúng theo phương pháp khoán trước đây sẽ không bị xử phạt vi phạm hành chính.
Điều này như một lời “xoa dịu” rất kịp thời, khuyến khích các hộ kinh doanh mạnh dạn chuyển sang chế độ kê khai minh bạch, phù hợp với sự phát triển và mở rộng quy mô.
Lưu Ý Quan Trọng Cho Hộ Kinh Doanh Lớn Hơn
Đối với các hộ/cá nhân kinh doanh có doanh thu từ 3 tỷ đồng/năm trở lên hoặc lựa chọn tính thuế TNCN theo phương pháp thu nhập tính thuế x thuế suất (tức là trừ đi các chi phí hợp lý), cần đặc biệt chú ý một thủ tục đầu năm 2026:
Bạn phải lập Bảng kê hàng tồn kho, máy móc, thiết bị tính đến ngày 31/12/2025. Bảng kê này nhằm xác định giá trị tài sản đầu kỳ, làm căn cứ tính chi phí khấu hao hoặc giá vốn hàng bán cho năm 2026. Hãy lưu giữ cẩn thận và gửi một bản cho cơ quan thuế (qua phương thức điện tử) cùng với hồ sơ khai thuế quý I/2026.
Việc này đòi hỏi tính trung thực và chính xác cao, vì bạn phải chịu trách nhiệm trước pháp luật về thông tin đã kê khai.
Lời Khuyên Thực Tế Để Ứng Phó Với Thay Đổi
Trước những thay đổi này, là một chủ hộ kinh doanh, bạn nên:
- Theo dõi sát sao doanh thu: Hãy ghi chép, lưu trữ hóa đơn, chứng từ đầy đủ ngay từ đầu năm. Sử dụng sổ sách đơn giản hoặc các ứng dụng quản lý bán hàng miễn phí để luôn biết mình đang ở đâu so với mốc 500 triệu.
- Tìm hiểu kỹ về ngành nghề: Nếu doanh thu vượt ngưỡng, hãy xác định rõ tỷ lệ % tính thuế GTGT và phương pháp tính thuế TNCN áp dụng cho ngành nghề cụ thể của mình.
- Chủ động tìm kiếm thông tin: Thường xuyên cập nhật thông tin từ website của Tổng cục Thuế, Cục Thuế tỉnh/thành phố nơi bạn đăng ký kinh doanh.
- Không ngại hỏi: Nếu có điểm chưa rõ, đừng ngần ngại liên hệ với cán bộ thuế quản lý trực tiếp hoặc tham khảo ý kiến từ các chuyên gia tư vấn có uy tín để được hướng dẫn cụ thể.
Những thay đổi về chính sách thuế, dù ban đầu có vẻ phức tạp, thực chất đều hướng tới mục tiêu xây dựng một môi trường kinh doanh minh bạch, công bằng và hỗ trợ sự phát triển bền vững. Việc hiểu rõ và tuân thủ không chỉ là nghĩa vụ pháp lý, mà còn là cách để bạn bảo vệ chính doanh nghiệp của mình, xây dựng uy tín và tạo nền tảng vững chắc cho những bước phát triển tiếp theo.
Hành trình kinh doanh luôn có những thử thách, nhưng cũng đầy cơ hội. Những điều chỉnh chính sách như lần này chính là người bạn đồng hành, giúp hành trình đó nhẹ nhàng và an tâm hơn phần nào. Hãy xem đây là dịp để chúng ta hệ thống lại công việc, nâng cao năng lực quản trị và hướng tới một mô hình kinh doanh bài bản, chuyên nghiệp hơn. Tin rằng, với sự năng động vốn có và tinh thần sẵn sàng thích ứng, cộng đồng doanh nghiệp nhỏ và hộ kinh doanh sẽ tận dụng tốt những chính sách hỗ trợ này để vươn xa hơn nữa.
Để luôn cập nhật những thông tin mới nhất, phân tích chuyên sâu và các tư vấn giá trị về thuế, kế toán dành riêng cho hộ kinh doanh và doanh nghiệp nhỏ, bạn có thể tham khảo thêm tại website Kế toán Thuế Online và Facebook KTO.
Nguồn tham khảo chính: Nghị định số 68/2026/NĐ-CP ngày … của Chính phủ quy định về chính sách thuế và quản lý thuế đối với hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh.