Chắc hẳn bạn đã từng nghe đến cụm từ “chuyển đổi số” hay “quản trị chuyên nghiệp hơn” trong cộng đồng doanh nghiệp nhỏ và hộ kinh doanh. Đó không chỉ là xu hướng, mà giờ đây đã trở thành một lộ trình rõ ràng từ phía Nhà nước, với những chính sách mới hỗ trợ và thúc đẩy khu vực kinh tế tư nhân phát triển bền vững. Một trong những thay đổi quan trọng nhất, có thể coi là bước ngoặt, chính là việc chuyển từ phương pháp nộp thuế khoán truyền thống sang phương pháp kê khai. Điều này không đơn thuần là thay đổi cách tính thuế, mà là cơ hội vàng để bạn nâng tầm hoạt động kinh doanh của mình, trở nên minh bạch, chuyên nghiệp và sẵn sàng cho những cơ hội lớn hơn.
Tại Sao Chuyển Đổi Sang Kê Khai Là “Cơ Hội Vàng” Cho Hộ Kinh Doanh?
Nhiều chủ hộ kinh doanh vẫn còn e ngại khi nghe đến “kê khai thuế”, bởi liên tưởng ngay đến sổ sách phức tạp, thủ tục rườm rà. Tuy nhiên, nếu nhìn nhận một cách tích cực và dài hạn, đây chính là chìa khóa mở ra cánh cửa phát triển. Hãy cùng điểm qua 5 lợi ích then chốt mà phương pháp này mang lại:
1. Nâng Cao Uy Tín Và Sự Chuyên Nghiệp
Khi chuyển sang kê khai, hoạt động của bạn sẽ trở nên minh bạch hơn nhờ vào hệ thống sổ sách, hóa đơn chứng từ rõ ràng. Việc sử dụng hóa đơn điện tử không chỉ là tuân thủ pháp luật mà còn là một công cụ marketing hữu hiệu, tạo dựng niềm tin với khách hàng và đối tác. Họ sẽ nhìn nhận bạn là một đơn vị kinh doanh hiện đại, có trách nhiệm.
Minh bạch tài chính không phải là gánh nặng, mà là nền tảng vững chắc nhất cho mọi mối quan hệ kinh doanh lâu dài.
2. Chủ Động Tài Chính, Hạn Chế Rủi Ro Bị Ấn Định Thuế
Với phương pháp khoán, số thuế bạn phải nộp thường dựa trên doanh thu ước tính hoặc năm trước, đôi khi không phản ánh đúng thực tế kinh doanh có thể đang gặp khó khăn. Khi kê khai, bạn được tự chủ kê khai doanh thu, chi phí thực tế phát sinh. Điều này giúp bạn chủ động hơn trong dòng tiền, đặc biệt trong những giai đoạn thị trường biến động.
3. Mở Cánh Cửa Tiếp Cận Vốn Và Đối Tác Lớn
Ngân hàng hay các nhà đầu tư luôn cần những báo cáo tài chính minh bạch để đánh giá rủi ro. Sổ sách kế toán đầy đủ từ việc kê khai chính là “hồ sơ năng lực” đáng tin cậy nhất giúp bạn dễ dàng vay vốn mở rộng sản xuất, hoặc thuyết phục các đối tác tiềm năng.
4. Thúc Đẩy Chuyển Đổi Mô Hình, Hướng Tới Phát Triển Bền Vững
Quá trình thực hiện kê khai buộc bạn phải quan tâm đến quản trị dòng tiền, quản lý chi phí và doanh thu một cách bài bản. Đây chính là áp lực tích cực để nâng cấp năng lực quản trị, từng bước chuyên nghiệp hóa và tiến tới mô hình doanh nghiệp chính thức khi quy mô đủ lớn.
5. Đóng Góp Vào Công Cuộc Hoạch Định Chính Sách Chung
Khi cộng đồng hộ kinh doanh chuyển sang kê khai và sử dụng hóa đơn điện tử, Nhà nước sẽ có được bức tranh tổng thể, chính xác về sức khỏe khu vực kinh tế tư nhân. Từ đó, những chính sách hỗ trợ về thuế, tín dụng hay đào tạo sẽ sát với thực tế và mang lại lợi ích thiết thực hơn cho chính bạn.
Lộ Trình Chuyển Đổi Từ Hộ Khoán Sang Phương Pháp Kê Khai
Vậy, nếu bạn đang là “hộ khoán” và muốn chuyển đổi, cần thực hiện những bước nào? Quy trình này đã được quy định rõ tại Thông tư 40/2021/TT-BTC.
Bước quan trọng đầu tiên là bạn phải thực hiện điều chỉnh, bổ sung tờ khai thuế khoán theo Mẫu 01/CNKD. Trên tờ khai này, nhớ tích chọn mục “Hộ khoán chuyển đổi phương pháp tính thuế”. Thao tác này thông báo cho cơ quan thuế biết về việc chuyển đổi của bạn, làm căn cứ điều chỉnh giảm mức thuế khoán cho thời gian còn lại.
Lưu ý về thời hạn: Bạn cần nộp tờ khai điều chỉnh này chậm nhất là ngày thứ 10 kể từ ngày bắt đầu chuyển sang áp dụng phương pháp kê khai. Hãy chủ động để tránh những phát sinh không đáng có.
Sau khi chuyển đổi, bạn sẽ thực hiện chế độ kế toán theo hướng dẫn tại Thông tư 88/2021/TT-BTC. Đừng lo lắng, chế độ kế toán cho hộ kinh doanh được thiết kế đơn giản, phù hợp với quy mô nhỏ, giúp bạn vừa quản lý được công việc nội bộ, vừa đáp ứng yêu cầu pháp lý.
Những Điều Cần “Nằm Lòng” Khi Nộp Thuế Theo Phương Pháp Kê Khai
Để hành trình kê khai thuế diễn ra suôn sẻ, bạn cần ghi nhớ một số quy định cốt lõi sau đây:
Hồ Sơ Khai Thuế Bao Gồm Những Gì?
- Tờ khai thuế mẫu 01/CNKD (Ban hành kèm Thông tư 40).
- Phụ lục Bảng kê hoạt động kinh doanh mẫu 01-2/BK-HĐKD (Nếu không có căn cứ xác nhận doanh thu từ cơ quan chức năng).
Hình Thức & Nơi Nộp Hồ Sơ
Khuyến khích và thuận tiện nhất là nộp trực tuyến qua:
- Cổng Thuế điện tử (https://thuedientu.gdt.gov.vn) tại phân hệ “CÁ NHÂN”.
- Cổng Dịch vụ công quốc gia (https://dichvucong.gov.vn).
Trường hợp không nộp điện tử được, bạn có thể nộp trực tiếp tại bộ phận một cửa của Đội Thuế quản lý trực tiếp nơi bạn hoạt động kinh doanh.
Thời Hạn Khai Và Nộp Thuế
Đây là mốc thời gian cần ghi nhớ để tránh bị xử phạt chậm nộp:
- Khai theo tháng: Chậm nhất ngày 20 của tháng tiếp theo.
- Khai theo quý: Chậm nhất ngày cuối cùng của tháng đầu tiên trong quý tiếp theo (Ví dụ: Quý I (T1-T3) khai chậm nhất 30/4).
Thời hạn nộp tiền thuế: Chậm nhất là ngày cuối cùng của thời hạn nộp hồ sơ khai thuế nêu trên.
Lưu Ý Đặc Biệt Về Hóa Đơn Điện Tử Và Máy Tính Tiền
Theo Nghị định 70/2025/NĐ-CP có hiệu lực từ 01/6/2025, các hộ kinh doanh nộp thuế khoán có doanh thu từ 1 tỷ đồng/năm trở lên bắt buộc phải sử dụng hóa đơn điện tử có kết nối máy tính tiền. Đây là bước đệm rất quan trọng, chuẩn bị cho lộ trình xóa bỏ thuế khoán và chuyển hoàn toàn sang phương pháp kê khai từ 01/01/2026 theo tinh thần Nghị quyết 198/2025/QH15 của Quốc hội.
Việc áp dụng công nghệ như hóa đơn điện tử và máy tính tiền không phải là rào cản, mà là công cụ đắc lực giúp bạn quản lý hàng bán, doanh thu chính xác từng phút, tiết kiệm thời gian và tối ưu hóa lợi nhuận.
Trường Hợp Tạm Ngừng Kinh Doanh
Nếu bạn cần tạm ngừng hoạt động, hãy nhớ thông báo cho cơ quan thuế theo quy định. Khi đã thông báo tạm ngừng trọn kỳ (trọn tháng hoặc trọn quý), bạn sẽ không phải nộp hồ sơ khai thuế cho kỳ đó.
Hành trình từ một hộ kinh doanh nhỏ lẻ tiến lên quản trị chuyên nghiệp hơn chắc chắn sẽ có những thử thách ban đầu. Nhưng hãy nhìn nhận đây là một sự đầu tư cần thiết cho tương lai bền vững của chính bạn. Mỗi bước tuân thủ, mỗi hóa đơn điện tử được xuất ra, mỗi bản kê khai được thực hiện đúng hạn không chỉ là nghĩa vụ pháp lý, mà còn là việc bạn đang xây dựng một “hồ sơ tín nhiệm” vô giá cho doanh nghiệp của mình. Sự minh bạch và chuyên nghiệp ngày hôm nay sẽ mở ra những cánh cửa hợp tác, những nguồn vốn và những cơ hội tăng trưởng mà trước đây có thể nằm ngoài tầm với.
Để luôn cập nhật kịp thời những hướng dẫn chi tiết, các văn bản pháp luật mới nhất liên quan đến thuế, kế toán cho hộ kinh doanh và doanh nghiệp nhỏ, bạn có thể tham khảo thêm các nguồn thông tin chính thống hoặc từ các chuyên gia uy tín. Bạn hãy theo dõi các thông tin mới nhất và các tư vấn giá trị từ KTO tại website Kế toán Thuế Online và Facebook KTO.
Nguồn tham khảo chính:
- Thông tư số 40/2021/TT-BTC ngày 01/6/2021 của Bộ Tài chính.
- Thông tư số 88/2021/TT-BTC ngày 11/10/2021 của Bộ Tài chính.
- Nghị định số 70/2025/NĐ-CP ngày 20/3/2025 của Chính phủ.
- Nghị quyết số 198/2025/QH15 của Quốc hội.
- Luật Quản lý thuế số 38/2019/QH14.